مجموعه سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی شامل 2 فایل PDF و بیش از 600 سوال تستی + جزوه مهم که به قبولی شما در آزمون بسیار کمک می کند.

سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی، در این پک ویژه از سایت فایل کست مهمترین سوالات و نکات این درس به صورت تخصصی تهیه شده که به قبولی و آمادگی شما در آزمون های دانشگاه ها، آزمون های استخدامی و سایر موارد کمک می کند. کافیست از بخش بالا اشتراک را خریداری نموده و بلافاصله 2 فایل PDF را دانلود کنید. در بخش زیر تعدادی از سوالات به صورت نمونه ذکر شده است :
( 💥 ویــــژه آزمـــــون های 1405 *** بدون نیاز به خواندن کتاب ! 💥 )
1. مدیریت استراتژیک پیشرفته بیشتر بر کدام موضوع تمرکز دارد؟
الف) کنترل روزمره کارکنان
ب) تدوین و اجرای تصمیم های بلند مدت برای ایجاد و حفظ مزیت رقابتی ✅
ج) ثبت عملیات مالی سازمان
د) برنامهریزی فعالیتهای روزانه
2. منظور از «مزیت رقابتی پایدار» چیست؟
الف) افزایش موقت فروش در یک دوره کوتاه
ب) کاهش قیمت همه محصولات
ج) توانایی سازمان در ایجاد ارزشی برتر برای مشتری و حفظ آن در برابر رقبا ✅
د) افزایش تعداد کارکنان سازمان
3. در تحلیل محیط کلان، کدام ابزار برای بررسی عوامل سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فناورانه، زیست محیطی و قانونی کاربرد دارد؟
الف) زنجیره ارزش
ب) ماتریس BCG
ج) تحلیل PESTEL ✅
د) تحلیل نقطه سربهسر
4. در مدل پنج نیروی رقابتی پورتر، کدام گزینه یکی از نیروهای اصلی است؟
الف) فرهنگ سازمانی
ب) قدرت چانه زنی تأمین کنندگان ✅
ج) سبک رهبری مدیران
د) ساختار سرمایه سازمان
5. تحلیل SWOT با چه هدفی انجام میشود؟
الف) بررسی هم زمان نقاط قوت و ضعف داخلی و فرصت ها و تهدید های محیطی ✅
ب) تعیین حقوق کارکنان
ج) محاسبه سود خالص شرکت
د) تعیین ظرفیت تولید کارخانه
6. در مدیریت استراتژیک، «شایستگی محوری» به چه معناست؟
الف) فعالیتی که بیشترین هزینه را برای سازمان ایجاد میکند
ب) توانمندی مهم و متمایزی که میتواند منبع مزیت رقابتی سازمان باشد ✅
ج) هر فعالیتی که رقبا انجام میدهند
د) مجموعه ای از قوانین اداری
7. کدام گزینه نمونه ای از استراتژی تمایز است؟
الف) ارائه محصول یا خدمت با ویژگی هایی که از دید مشتری نسبت به رقبا متمایز باشد ✅
ب) حذف تمام خدمات پس از فروش
ج) کاهش کیفیت برای کاهش هزینه
د) عرضه محصول بدون توجه به نیاز بازار
8. منظور از اجرای استراتژی چیست؟
الف) فقط نوشتن اهداف بلندمدت
ب) تبدیل برنامه و انتخاب استراتژیک به اقدامات عملی از طریق منابع، ساختار، فرایندها و افراد ✅
ج) حذف ارزیابی عملکرد
د) بررسی گذشته بدون اقدام جدید
9. در ارزیابی استراتژی، چرا شاخص های عملکرد اهمیت دارند؟
الف) برای افزایش تعداد گزارشها
ب) برای سنجش میزان تحقق اهداف و شناسایی نیاز به اصلاح اقدامات استراتژیک ✅
ج) برای حذف برنامهریزی بلندمدت
د) برای تعیین سلیقه مدیران
10. اگر محیط کسب و کار به سرعت تغییر کند، کدام رویکرد استراتژیک مناسب تر است؟
الف) پایبندی مطلق به برنامه اولیه بدون بازنگری
ب) حذف تحلیل محیطی
ج) پایش مستمر محیط و بازنگری انعطاف پذیر استراتژی ها بر اساس تغییر شرایط ✅
د) تمرکز صرف بر عملکرد گذشته
مدیریت استراتژیک پیشرفته از درسهایی است که در آن شناخت مفاهیم اولیه مدیریت کافی نیست و دانشجو باید بتواند میان شرایط محیطی، توانمندیهای داخلی سازمان و تصمیمهای استراتژیک ارتباط برقرار کند. در کتاب مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی، موضوعاتی مانند تحلیل محیط داخلی و خارجی، مزیت رقابتی، تدوین استراتژی، انتخاب راهبرد و اجرای برنامههای استراتژیک اهمیت پیدا میکنند. به همین دلیل، نمونه سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی میتواند در کنار مطالعه منبع اصلی، برای مرور مباحث و آمادگی بهتر در امتحان مورد استفاده قرار گیرد.
پیش از انتخاب یک راهبرد، سازمان باید تصویر روشنی از شرایط خود و محیط اطراف داشته باشد. نقاط قوت و ضعف داخلی، فرصتها و تهدیدهای محیطی، منابع و قابلیتها، شرایط رقبا و تغییرات بازار میتوانند بر تصمیمهای استراتژیک اثر بگذارند. در این مرحله، تحلیل محیط داخلی و خارجی به مدیر کمک میکند فاصله میان وضعیت فعلی و اهداف آینده را بهتر بشناسد. سؤالات امتحانی ممکن است یک موقعیت سازمانی را توصیف کنند و از دانشجو بخواهند مشخص کند یک عامل در دسته نقاط قوت، ضعف، فرصت یا تهدید قرار میگیرد. بنابراین فهم کاربرد ابزارهای تحلیل استراتژیک بسیار مهمتر از حفظ کردن نام آنهاست.
سازمان زمانی میتواند در محیط رقابتی جایگاه مناسبی ایجاد کند که بتواند ارزش بیشتری برای مشتری ایجاد نماید یا فعالیتهای خود را به شکلی انجام دهد که رقبا بهراحتی قادر به تقلید از آن نباشند. منابع، قابلیتهای سازمان، نوآوری، کیفیت، هزینه، دانش و نحوه استفاده از فرصتهای بازار میتوانند در ایجاد مزیت رقابتی نقش داشته باشند. انتخاب استراتژی نیز باید با شرایط واقعی سازمان هماهنگ باشد و نمیتوان یک راهبرد ثابت را برای همه سازمانها مناسب دانست. در نمونه سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته ممکن است شرایط یک شرکت مطرح شود و داوطلب باید تشخیص دهد کدام نوع تصمیم یا رویکرد استراتژیک با آن موقعیت سازگارتر است.
داشتن یک برنامه استراتژیک مناسب بهتنهایی تضمین نمیکند که سازمان به اهداف مورد نظر برسد. برای اجرای استراتژی باید ساختار سازمانی، منابع، فرهنگ، نیروی انسانی، نظام کنترل و شیوه ارزیابی عملکرد نیز با مسیر انتخابشده هماهنگ شوند. اگر میان استراتژی و توان اجرایی سازمان فاصله زیادی وجود داشته باشد، حتی یک برنامه منطقی نیز ممکن است به نتیجه مورد انتظار نرسد. به همین دلیل، در مدیریت استراتژیک پیشرفته موضوعاتی مانند اجرای استراتژی، کنترل استراتژیک و ارزیابی عملکرد اهمیت زیادی دارند. نمونه سؤالات ممکن است یک مشکل اجرایی را مطرح کنند و از دانشجو بخواهند عامل مؤثر بر شکست اجرای راهبرد را شناسایی نماید.
حل نمونه سوالات امتحانات دانشگاه آزاد کمک میکند مباحثی مانند تحلیل محیط، تحلیل داخلی، مزیت رقابتی، تدوین استراتژی، انتخاب راهبرد، اجرای استراتژی و کنترل استراتژیک دوباره مرور شوند و نقاط ضعف دانشجو مشخص شود. در این درس، بسیاری از گزینهها شباهت زیادی به یکدیگر دارند و پاسخ درست معمولاً به تشخیص دقیق مفهوم و شرایط مسئله وابسته است. بررسی پاسخهای اشتباه اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است خطا از اشتباه گرفتن ابزارهای تحلیل، تفاوت میان تدوین و اجرا یا ناتوانی در تشخیص عامل داخلی و خارجی ناشی شده باشد. بهتر است پس از مطالعه هر فصل، سؤالات مرتبط با همان بخش حل شوند و در مرحله جمعبندی نیز پرسشهای ترکیبی و سناریومحور مورد توجه قرار گیرند. در نهایت، مطالعه نمونه سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی در کنار منبع اصلی میتواند به دانشجو کمک کند ارتباط میان تحلیل، انتخاب و اجرای استراتژی را بهتر درک کند و با آمادگی بیشتری در امتحان حاضر شود.
مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی یکی از منابع دانشگاهی درس مدیریت استراتژیک در مقطع کارشناسی ارشد مدیریت دانشگاه پیام نور است که با همکاری علی صالحی تدوین شده است. این کتاب در نسخههای مختلف منتشر شده و در منابع کتابشناختی، چاپ هفدهم آن با ۳۵۸ صفحه و سال انتشار ۱۴۰۱ ثبت شده است.
مدیریت استراتژیک به سازمان کمک میکند تصمیمهای مهم و بلندمدت خود را بر اساس شناخت محیط، توانمندیهای داخلی و اهداف آینده اتخاذ کند. در این رویکرد، مدیر صرفاً به مسائل روزمره نمیپردازد، بلکه وضعیت فعلی سازمان را تحلیل میکند، فرصتها و تهدیدها را میشناسد، نقاط قوت و ضعف را بررسی میکند و سپس درباره مسیر آینده سازمان تصمیم میگیرد.
ساختار کتاب رسولی و صالحی نیز همین فرایند را دنبال میکند و از مفاهیم پایه مدیریت استراتژیک آغاز شده و به تحلیل محیط، انتخاب استراتژی، استراتژیهای سازمانی، کسبوکار و وظیفهای و در نهایت اجرای استراتژی و کنترل آن میرسد.
موضوع اصلی این کتاب، بررسی فرایند تدوین، انتخاب، اجرا و ارزیابی استراتژی در سازمان است. مدیریت استراتژیک مجموعهای از تصمیمها و اقدامات مرتبط با جهتگیری بلندمدت سازمان را دربرمیگیرد.
در این فرایند، ابتدا سازمان و محیط آن بررسی میشوند. سپس استراتژیهای مختلف شکل میگیرند و بر اساس شرایط سازمان گزینههای مناسب انتخاب میشوند. در مرحله بعد، استراتژی انتخابشده باید در سازمان اجرا شود و نتایج آن مورد کنترل و ارزیابی قرار گیرد.
منابع معرفی این کتاب نیز بخشهای اصلی آن را شامل تصویری کلی از مدیریت استراتژیک، بررسی محیطی، بررسی و انتخاب استراتژی و اجرای آن معرفی کردهاند.
کتاب مدیریت استراتژیک پیشرفته با نامهای رضا رسولی و علی صالحی شناخته میشود و ناشر آن دانشگاه پیام نور است. این کتاب برای مقطع کارشناسی ارشد مدیریت تدوین شده و در منابع دانشگاهی بهعنوان منبع درس مدیریت استراتژیک معرفی شده است.
در یکی از نسخههای ثبتشده، چاپ هفدهم کتاب در سال ۱۴۰۱ و با ۳۵۸ صفحه منتشر شده و شابک آن 978-964-387-921-1 است.
شماره چاپ و تعداد صفحات نسخههای مختلف یکسان نیست؛ برای مثال چاپ سوم سال ۱۳۹۲ با ۳۷۴ صفحه ثبت شده است. بنابراین در هنگام تهیه منبع باید به چاپ مورد استفاده دانشگاه توجه شود.
مدیریت استراتژیک فرایندی است که سازمان از طریق آن جهتگیری بلندمدت خود را مشخص کرده و برای رسیدن به اهداف، استراتژیهای مناسب را طراحی و اجرا میکند.
این مفهوم با برنامهریزی روزمره تفاوت دارد. برنامهریزی عملیاتی معمولاً روی اقدامات کوتاهمدت تمرکز دارد، اما مدیریت استراتژیک به این پرسش پاسخ میدهد که سازمان در آینده باید به کجا برسد و برای رسیدن به آن چه مسیری را انتخاب کند.
در نتیجه، مدیریت استراتژیک با تصمیمهای اساسی، تخصیص منابع، محیط رقابتی و آینده سازمان ارتباط دارد.
در نخستین بخش کتاب، مفاهیم اساسی مدیریت استراتژیک مورد توجه قرار گرفتهاند.
برای درک درست این درس، مفاهیمی مانند مأموریت، چشمانداز، اهداف، استراتژی، سیاست، مزیت رقابتی و شایستگیهای سازمانی باید از یکدیگر تفکیک شوند.
مأموریت بیان میکند سازمان چه کاری انجام میدهد و دلیل وجود آن چیست. چشمانداز تصویر مطلوبی از وضعیت آینده سازمان ارائه میکند. اهداف نیز نتایج مشخصی هستند که سازمان قصد دارد در یک بازه زمانی به آنها برسد.
استراتژی در این میان مسیر کلی دستیابی به اهداف را مشخص میکند.
مأموریت به پرسش «سازمان برای چه وجود دارد؟» پاسخ میدهد. یک مأموریت مناسب باید تصویری روشن از فعالیت، مخاطبان و جهتگیری کلی سازمان ارائه کند.
مأموریت با اهداف کوتاهمدت تفاوت دارد. هدف ممکن است برای یک دوره مشخص تعریف شود، اما مأموریت معمولاً هویت و فلسفه کلی فعالیت سازمان را بیان میکند.
در تدوین استراتژی، مأموریت نقش یک چارچوب جهتدهنده دارد و تصمیمهای سازمان نباید با آن در تضاد باشند.
چشمانداز، وضعیت مطلوب آینده را توصیف میکند. سازمان با استفاده از چشمانداز مشخص میکند که در آینده قصد دارد به چه جایگاهی برسد.
چشمانداز باید بتواند مسیر حرکت سازمان را روشن کند و مبنایی برای تعیین اهداف استراتژیک فراهم آورد.
تفاوت ساده میان این دو مفهوم را میتوان چنین در نظر گرفت: مأموریت بیشتر درباره دلیل وجود و فعالیت سازمان است و چشمانداز درباره جایگاه مطلوب آینده آن.
پس از تعیین مأموریت و چشمانداز، سازمان به اهداف مشخص نیاز دارد.
اهداف استراتژیک باید جهت حرکت سازمان را مشخص کنند و تا حد امکان قابل سنجش باشند. هدفهای مبهم نمیتوانند معیار مناسبی برای ارزیابی موفقیت استراتژی ایجاد کنند.
اهداف ممکن است در زمینه رشد، سودآوری، سهم بازار، کیفیت، توسعه محصول، بهرهوری یا سایر حوزههای مهم سازمانی تعیین شوند.
یکی از فصلهای بخش نخست کتاب به حکمرانی شرکتی و مسئولیت اجتماعی اختصاص دارد.
حکمرانی شرکتی به مجموعه سازوکارهایی مربوط میشود که نحوه هدایت و نظارت بر سازمان و روابط میان مدیران، مالکان و سایر ذینفعان را تحت تأثیر قرار میدهند.
مسئولیت اجتماعی نیز به آثار فعالیت سازمان بر جامعه و ذینفعان توجه دارد. سازمانها علاوه بر اهداف اقتصادی، ممکن است با انتظارات اجتماعی، محیطزیستی و اخلاقی نیز مواجه باشند.
این موضوع در مدیریت استراتژیک اهمیت دارد، زیرا تصمیمهای سازمان میتوانند فراتر از مرزهای داخلی آن پیامد داشته باشند.
یکی از مهمترین مراحل مدیریت استراتژیک، شناخت محیط خارجی است. سازمان تحت تأثیر عواملی قرار دارد که همه آنها در کنترل مدیریت نیستند.
شرایط اقتصادی، فناوری، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، قوانین، رفتار مشتریان، رقبا و روندهای بازار از جمله عوامل محیطی هستند که میتوانند فرصت یا تهدید ایجاد کنند.
در کتاب رسولی و صالحی، بررسی خارجی: تجزیه و تحلیل محیطی و صنعت بهعنوان فصل سوم مطرح شده است.
نتیجه مهم تحلیل محیط خارجی، شناسایی فرصتها و تهدیدهاست.
فرصت شرایطی در محیط بیرونی است که میتواند برای سازمان امکان رشد یا بهبود ایجاد کند. تهدید نیز عاملی خارجی است که ممکن است موقعیت سازمان را تضعیف کند.
تشخیص این دو مفهوم باید بر اساس تحلیل واقعی محیط انجام شود، نه صرفاً بر اساس برداشت شخصی مدیر.
شناخت محیط عمومی بهتنهایی کافی نیست. سازمان باید صنعت یا بازاری را که در آن فعالیت میکند نیز بررسی کند.
تعداد و قدرت رقبا، تهدید ورود رقبای جدید، محصولات جایگزین، قدرت خریداران و قدرت تأمینکنندگان از موضوعاتی هستند که در تحلیل ساختار رقابتی صنعت اهمیت دارند.
این تحلیل به سازمان کمک میکند بفهمد رقابت در بازار تا چه اندازه شدید است و چه عواملی بر سودآوری و موقعیت رقابتی اثر میگذارند.
پس از تحلیل محیط خارجی، باید داخل سازمان نیز بررسی شود. فصل چهارم کتاب با عنوان بررسی داخلی: تجزیه و تحلیل سازمانی به این موضوع اختصاص دارد.
در تحلیل داخلی، منابع، قابلیتها، مهارتها، ساختار، فرهنگ، فناوری، منابع انسانی و عملکرد سازمان مورد بررسی قرار میگیرند.
هدف این است که سازمان بداند در چه زمینههایی توانمند است و در چه بخشهایی نیاز به اصلاح یا توسعه دارد.
نتیجه مهم تحلیل داخلی، شناسایی نقاط قوت و ضعف سازمان است.
نقطه قوت میتواند یک قابلیت، منبع، فناوری، برند، دانش تخصصی یا فرایند داخلی باشد که سازمان را در موقعیت مناسبی قرار میدهد.
نقطه ضعف نیز به کمبود یا محدودیتی در داخل سازمان مربوط میشود که ممکن است دستیابی به اهداف را دشوار کند.
ترکیب تحلیل داخلی و خارجی زمینه تشکیل تحلیل SWOT را فراهم میکند.
تحلیل SWOT یکی از ابزارهای شناختهشده در مدیریت استراتژیک است که عوامل داخلی و خارجی را در یک چارچوب کنار هم قرار میدهد.
حروف SWOT از چهار مفهوم تشکیل شدهاند:
Strengths یعنی نقاط قوت
Weaknesses یعنی نقاط ضعف
Opportunities یعنی فرصتها
Threats یعنی تهدیدها
این ابزار کمک میکند سازمان ارتباط میان توانمندیهای داخلی و شرایط محیطی را بررسی کند و گزینههای استراتژیک مختلفی را شکل دهد.
یکی از هدفهای اصلی استراتژی، ایجاد یا حفظ مزیت رقابتی است.
مزیت رقابتی به ویژگی یا قابلیتی مربوط میشود که به سازمان امکان میدهد در مقایسه با رقبا ارزش بیشتری برای مشتری ایجاد کند یا فعالیت خود را با کارایی بالاتری انجام دهد.
این مزیت میتواند از منابع، فناوری، دانش، برند، کیفیت، هزینه، خدمات یا قابلیتهای سازمانی ناشی شود.
مزیت رقابتی زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که رقبا نتوانند بهسادگی آن را تقلید کنند.
پس از تحلیل محیط خارجی و داخلی، سازمان باید گزینههای مختلف استراتژیک را بررسی کند. فصل پنجم کتاب به بررسی و انتخاب استراتژی اختصاص دارد.
انتخاب استراتژی باید با مأموریت، اهداف، منابع و شرایط سازمان هماهنگ باشد.
در این مرحله، سازمان معمولاً گزینههای متعددی دارد و باید آنها را از نظر تناسب با محیط، امکان اجرا و پیامدهای احتمالی بررسی کند.
استراتژی سطح سازمان به تصمیمهای کلان مربوط میشود و مشخص میکند سازمان در چه حوزهها یا کسبوکارهایی فعالیت کند و چه جهت کلی را دنبال نماید.
فصل ششم کتاب به استراتژی سطح سازمان اختصاص دارد.
رشد، توسعه، تنوع، ادغام، اکتساب، حفظ وضعیت موجود یا خروج از یک حوزه میتوانند در سطح سازمانی بررسی شوند.
این تصمیمها معمولاً اثر گستردهای بر تخصیص منابع و ساختار کلی سازمان دارند.
استراتژی سطح کسبوکار بیشتر بر این مسئله تمرکز دارد که یک واحد کسبوکار چگونه در بازار رقابت کند.
سازمان باید مشخص کند چگونه برای مشتری ارزش ایجاد کند و در مقایسه با رقبا چه جایگاهی داشته باشد.
هزینه، تمایز و تمرکز از مفاهیمی هستند که در ادبیات استراتژی کسبوکار اهمیت زیادی دارند.
استراتژی وظیفهای به حوزههای مختلف داخلی سازمان مانند بازاریابی، مالی، منابع انسانی، تولید و تحقیق و توسعه مربوط میشود.
این استراتژیها باید در راستای استراتژی کسبوکار و استراتژی کلان سازمان قرار داشته باشند.
برای مثال، اگر استراتژی سازمان بر تمایز محصول تمرکز داشته باشد، واحدهای تولید، بازاریابی و منابع انسانی نیز باید تصمیمهای خود را با این جهتگیری هماهنگ کنند.
فصل هشتم کتاب رسولی و صالحی به همین موضوع اختصاص یافته است.
حتی بهترین استراتژی بدون اجرای مناسب نمیتواند نتیجه مطلوب ایجاد کند. به همین دلیل، فصل نهم کتاب به اجرای استراتژی اختصاص یافته است.
اجرای استراتژی به منابع، ساختار سازمانی، رهبری، فرهنگ، ارتباطات، سیستمهای انگیزشی و کنترل نیاز دارد.
گاهی یک سازمان استراتژی مناسبی انتخاب کرده، اما به دلیل نبود هماهنگی میان ساختار و استراتژی، نتیجه مورد انتظار به دست نمیآید.
بنابراین تدوین استراتژی تنها نیمی از فرایند مدیریت استراتژیک است.
ساختار سازمانی باید از استراتژی حمایت کند. اگر مسئولیتها مبهم باشند یا جریان تصمیمگیری با نیازهای استراتژی هماهنگ نباشد، اجرای برنامه دشوار خواهد شد.
برای مثال، استراتژیای که نیازمند تصمیمگیری سریع است، ممکن است با ساختاری کاملاً متمرکز و بسیار بوروکراتیک با مشکل مواجه شود.
هماهنگی میان ساختار و استراتژی یکی از موضوعات کلیدی در اجرای موفق برنامههای استراتژیک است.
فرهنگ سازمانی نیز بر اجرای استراتژی اثر میگذارد. ارزشها، باورها و هنجارهای رایج در سازمان میتوانند پذیرش یا مقاومت در برابر تغییر را تحت تأثیر قرار دهند.
اگر استراتژی جدید نیازمند تغییر رفتار باشد، مدیریت باید علاوه بر دستورالعملها، فرهنگ و انگیزه کارکنان را نیز مورد توجه قرار دهد.
در نتیجه، استراتژی فقط روی کاغذ اجرا نمیشود؛ اجرای آن با رفتار واقعی کارکنان ارتباط مستقیم دارد.
آخرین بخش کتاب به کنترل و ارزیابی استراتژی اختصاص دارد.
پس از اجرای استراتژی باید بررسی شود که آیا سازمان به اهداف تعیینشده نزدیک شده است یا خیر.
در این مرحله، عملکرد واقعی با برنامه و اهداف مقایسه میشود و در صورت مشاهده انحراف، اقدامات اصلاحی انجام میگیرد.
کنترل استراتژیک اهمیت زیادی دارد، زیرا شرایط محیطی ممکن است در طول اجرای برنامه تغییر کند و استراتژی نیازمند اصلاح شود.
کنترل عملیاتی بیشتر بر فعالیتهای روزمره و کوتاهمدت تمرکز دارد؛ در حالی که کنترل استراتژیک بررسی میکند آیا مسیر کلی سازمان با اهداف بلندمدت هماهنگ است یا نه.
ممکن است یک سازمان در فعالیتهای روزمره عملکرد خوبی داشته باشد، اما در مسیر استراتژیک خود از اهداف اصلی فاصله گرفته باشد.
به همین دلیل، مدیران ارشد باید علاوه بر شاخصهای جاری، روندهای بلندمدت و تغییرات محیطی را نیز دنبال کنند.
یکی از ویژگیهای مهم محیط کسبوکار امروزی، تغییر سریع فناوری و شرایط بازار است.
تغییر رفتار مشتری، فناوریهای جدید، ورود رقبای تازه، تغییر قوانین و تحولات اقتصادی میتوانند فرضیات قبلی سازمان را تغییر دهند.
بنابراین استراتژی نباید یک برنامه کاملاً ثابت تلقی شود. سازمان باید بتواند اطلاعات جدید را دریافت کند و در صورت تغییر شرایط، مسیر خود را بازبینی کند.
تصمیمهای استراتژیک معمولاً با عدم قطعیت همراه هستند. مدیر نمیتواند تمام آینده را با دقت پیشبینی کند؛ بنابراین کیفیت اطلاعات و توانایی تحلیل آنها اهمیت پیدا میکند.
اطلاعات بازار، رقبا، مشتریان، هزینهها، فناوری و عملکرد داخلی میتوانند مبنای تصمیمگیری قرار گیرند.
در نتیجه، مدیریت استراتژیک ارتباط نزدیکی با تحلیل اطلاعات و تصمیمگیری مدیریتی دارد.
سازمانی که محیط را بهتر میشناسد و قابلیتهای خود را دقیقتر ارزیابی میکند، میتواند تصمیمهای استراتژیک منسجمتری بگیرد.
با این حال، صرف داشتن یک استراتژی مکتوب کافی نیست. استراتژی باید به اقدامات واقعی تبدیل شود و عملکرد آن نیز بهصورت مستمر ارزیابی گردد.
کتاب مدیریت استراتژیک پیشرفته نیز همین زنجیره را از بررسی و انتخاب تا اجرا و کنترل دنبال میکند.
این کتاب بهطور مستقیم برای درس مدیریت استراتژیک در مقطع کارشناسی ارشد پیام نور استفاده شده است. در دفترچههای آموزشی پیام نور نیز «مدیریت استراتژیک پیشرفته» با مؤلفان رضا رسولی و علی صالحی بهعنوان منبع درس مدیریت استراتژیک معرفی شده است.
به همین دلیل، دانشجویان مدیریت میتوانند از این منبع برای آشنایی با فرایند کامل مدیریت استراتژیک استفاده کنند.
از طرف دیگر، پیوستگی سرفصلها باعث میشود کتاب فقط مجموعهای از تعریفهای جداگانه نباشد و مراحل مختلف مدیریت استراتژیک را در یک مسیر مشخص به هم مرتبط کند.
برای مطالعه این کتاب بهتر است ابتدا مفاهیم پایه را یاد بگیرید و سپس وارد تحلیل محیط شوید.
در مرحله اول، مأموریت، چشمانداز، اهداف و مفاهیم اساسی استراتژی را مشخص کنید. سپس تحلیل محیط خارجی و داخلی را مطالعه کنید و تفاوت فرصت، تهدید، قوت و ضعف را بهخوبی یاد بگیرید.
بعد از آن، استراتژیهای سه سطح سازمانی، کسبوکار و وظیفهای را با یکدیگر مقایسه کنید.
در مرحله آخر، اجرای استراتژی و کنترل و ارزیابی آن را مطالعه کنید. این ترتیب با ساختار دهفصلی معرفیشده برای کتاب هماهنگ است.
در امتحان این درس، تفاوت میان مفاهیم مشابه اهمیت زیادی دارد. مأموریت و چشمانداز، محیط داخلی و خارجی، فرصت و تهدید، قوت و ضعف و سطوح مختلف استراتژی باید بهصورت دقیق از یکدیگر تفکیک شوند.
همچنین حفظ ترتیب مراحل مدیریت استراتژیک مفید است:
تحلیل وضعیت، شناسایی گزینهها، انتخاب استراتژی، اجرا و کنترل.
وقتی این زنجیره را درک کنید، بسیاری از مطالب کتاب به شکل منطقی در ذهن قرار میگیرند.
نمونه سوالات مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی برای مرور این درس اهمیت زیادی دارند؛ زیرا تستها معمولاً مفاهیم نزدیک به یکدیگر را در برابر هم قرار میدهند.
سؤالها میتوانند درباره مفاهیم پایه، حکمرانی شرکتی، تحلیل محیط خارجی، تحلیل داخلی، SWOT، مزیت رقابتی، انتخاب استراتژی، استراتژی سطح سازمان، استراتژی سطح کسبوکار، استراتژی وظیفهای، اجرای استراتژی و کنترل باشند.
از آنجا که این کتاب منبع مستقیم درس مدیریت استراتژیک در برخی برنامههای تحصیلات تکمیلی پیام نور بوده است، مرور سؤالهای امتحانی مرتبط با همین منبع میتواند برای جمعبندی درس مفید باشد.
مدیریت استراتژیک پیشرفته رضا رسولی و علی صالحی یکی از منابع دانشگاه پیام نور برای درس مدیریت استراتژیک در مقطع کارشناسی ارشد مدیریت است. ساختار کتاب از مفاهیم اساسی مدیریت استراتژیک و حکمرانی شرکتی آغاز میشود و به تحلیل محیط خارجی و داخلی، انتخاب استراتژی، استراتژیهای سطح سازمان، کسبوکار و وظیفهای و در نهایت اجرای استراتژی و کنترل و ارزیابی آن میرسد.
مهمترین مباحث این منبع شامل مأموریت، چشمانداز، اهداف، تحلیل محیط، تحلیل صنعت، فرصتها و تهدیدها، نقاط قوت و ضعف، SWOT، مزیت رقابتی، انتخاب استراتژی، استراتژیهای سازمانی، اجرای استراتژی و کنترل استراتژیک است.